پمپ پریستالتیک
پمپ پریستالتیک یکی دیگر از دقیق‌ترین انواع پمپ های صنعتی است که به دلیل عدم تماس مستقیم سیال با اجزای مکانیکی دستگاه، در کاربردهای حساس صنعتی، آزمایشگاهی و پزشکی به کار می‌رود.
در این صفحه می‌توانید مدل‌های مختلف پمپ پریستالتیک را از نظر نوع موتور، کاربرد و جنس شلنگ بررسی کنید و متناسب با نیاز فرایند خود، گزینه‌ی مناسب را انتخاب نمایید. برای دریافت مشخصات فنی و استعلام قیمت، می‌توانید با کارشناسان فروش تماس بگیرید.
پمپ پریستالتیک چیست؟
پمپ پریستالتیک که با نام پمپ شیلنگی هم شناخته می‌شود، دستگاهی است که سیال را با فشردن متوالی و پیوسته‌ی یک شلنگ یا تیوب انعطاف‌پذیر جابه‌جا می‌کند. نام این پمپ برگرفته از حرکت پریستالتیک است؛ همان مکانیزمی که در بدن انسان برای عبور غذا از مری و روده‌ها اتفاق می‌افتد.
این پمپ‌ها، تنها بخشی از دستگاه که با سیال در تماس مستقیم قرار می‌گیرد، همان شلنگ داخلی است؛ به همین دلیل پمپ پریستالتیک گزینه‌ی مناسبی برای انتقال سیالات حساس، خورنده یا نیازمند شرایط استریل محسوب می‌شود.
نحوه عملکرد پمپ پریستالتیک
اساس عملکرد پمپ پریستالتیک، فشرده‌سازی متوالی یک شلنگ توسط غلتک‌ها یا کفشک‌های چرخان است. با چرخش روتور، غلتک‌ها به‌ترتیب روی شلنگ فشار وارد می‌کنند و مسیر عبور سیال را می‌بندند؛ درست پس از عبور هر غلتک، شلنگ به شکل اولیه بازمی‌گردد و خلأ جزئی ایجاد می‌کند که سیال جدید را به داخل مکش می‌کند.
تکرار این چرخه، جریانی پیوسته و کنترل‌شده از سیال در طول شلنگ ایجاد می‌کند و آن را به سمت خروجی هدایت می‌کند.
اجزای پمپ پریستالتیک
پمپ پریستالتیک از چند بخش اصلی تشکیل شده است: درایور یا الکتروگیربکس که نیروی محرک را تأمین می‌کند، هد پمپ که شلنگ در آن قرار می‌گیرد، روتور و کفشک‌ها که وظیفه‌ی فشردن شلنگ را بر عهده دارند.
حلقه‌ی آب‌بندی و کاسه‌نمد برای جلوگیری از نشتی، براکت نصب فلنج برای اتصال به سیستم، و در نهایت شلنگ یا تیوب که تنها جزء در تماس مستقیم با سیال است. برخی مدل‌ها همچنین دارای شیشه‌ی رؤیت هستند تا امکان کنترل بصری جریان سیال هم فراهم شود.
انواع پمپ پریستالتیک بر اساس کاربرد
پمپ‌های پریستالتیک بسته به حوزه‌ی استفاده، در چند دسته‌ی اصلی طبقه‌بندی می‌شوند.
پمپ پریستالتیک آزمایشگاهی
مدل آزمایشگاهی معمولاً در ابعاد کوچک‌تر و با دقت بالا طراحی می‌شوند و برای انتقال حجم‌های کم سیال در آزمایشگاه‌ها، مراکز تحقیقاتی و کاربردهای دارویی به کار می‌روند.
پمپ پریستالتیک صنعتی
پمپ پریستالتیک صنعتی یا موتوری با ظرفیت بالاتری نسبت به مدل‌های آزمایشگاهی تولید می‌شود و توانایی انتقال سیالات با ویسکوزیته‌ی بالا مانند گل بنتونیت، سس یا رب را دارد.
پمپ پریستالتیک دوزینگ
پریستالتیک دوزینگ برای تزریق دقیق و کنترل‌شده‌ی حجم مشخصی از سیال در بازه‌ی زمانی معین استفاده می‌شود و بیشتر در فرایندهایی که نیاز به دوز دقیق دارند، مانند صنایع شیمیایی و تصفیه‌ی آب، کاربرد دارد.
انواع پمپ پریستالتیک بر اساس نوع موتور
انتخاب نوع موتور نیز روی دقت و نحوه‌ی کنترل پمپ پریستالتیک اثر می‌گذارد.
پمپ پریستالتیک با موتور DC
موتورهای جریان مستقیم (براش یا براشلس) معمولاً در پمپ‌های کوچک‌تر و کاربردهای آزمایشگاهی استفاده می‌شوند و امکان کنترل ساده‌ی سرعت را فراهم می‌کنند.
پمپ پریستالتیک با موتور استپر
موتور استپر امکان کنترل بسیار دقیق حجم و سرعت پمپاژ را فراهم می‌کند و بیشتر در کاربردهایی که نیاز به دوزبندی دقیق دارند به کار می‌رود.
پمپ پریستالتیک با موتور AC
موتورهای جریان متناوب معمولاً در مدل‌های صنعتی و پرظرفیت‌تر استفاده می‌شوند و برای کارکرد پیوسته و طولانی‌مدت مناسب‌ترند.
جنس شلنگ و تیوب پمپ پریستالتیک
جنس شلنگ پمپ پریستالتیک باید متناسب با نوع سیال، دما و شرایط کاری انتخاب شود. متریال‌های رایج شامل سیلیکون، لاتکس، PVC و ترموپلاستیک‌های مقاوم هستند که هرکدام مقاومت شیمیایی، انعطاف‌پذیری و عمر کاری متفاوتی دارند.
در کاربردهای بیولوژیکی، دارویی یا پزشکی، انتخاب شلنگ مناسب اهمیت بیشتری پیدا می‌کند تا از ریزش ذرات ناشی از سایش داخلی شلنگ در طول زمان جلوگیری شود.
کاربردهای پمپ پریستالتیک
صنایع غذا و نوشیدنی
پمپ پریستالتیک برای انتقال موادی مانند آب‌میوه‌های پالپ‌دار، شربت‌ها و سایر سیالات غذایی حساس به برش استفاده می‌شود.
صنایع دارویی و پزشکی
به دلیل قابلیت کار در شرایط استریل و عدم تماس سیال با قطعات مکانیکی، این پمپ در انتقال خون، محلول‌های دارویی و سایر سیالات پزشکی کاربرد گسترده‌ای دارد.
تصفیه فاضلاب و محیط زیست
در این حوزه، از پمپ پریستالتیک برای تصفیه‌ی فاضلاب و حذف میعانات در فرایند آنالیز گازها استفاده می‌شود.
صنایع شیمیایی (اسیدها، حلال‌ها، رزین)
پمپ پریستالتیک می‌تواند اسیدها، بازها، حلال‌ها، رزین‌ها و مواد شوینده را با ایمنی بالا و بدون خطر خوردگی اجزای اصلی دستگاه جابه‌جا کند.
تفاوت پمپ پریستالتیک با سایر پمپ‌های جابجایی مثبت
برخلاف پمپ‌های دیافراگمی یا پیستونی که بخش‌های مکانیکی آن‌ها به‌طور مستقیم یا غیرمستقیم با سیال در ارتباط هستند، در پمپ پریستالتیک تنها شلنگ داخلی با سیال تماس دارد و سایر اجزای دستگاه کاملاً از آن مجزا می‌مانند.
همین ویژگی باعث می‌شود این پمپ برای سیالات ساینده، خورنده یا حساس به آلودگی، انتخابی ایمن‌تر و با نگهداری ساده‌تر باشد؛ در حالی که برای فشارهای خروجی بسیار بالا، معمولاً پمپ‌های پیستونی یا دیافراگمی مناسب‌ترند.
مزایا و معایب پمپ پریستالتیک
از مزایای پمپ پریستالتیک می‌توان به عدم آسیب دستگاه در صورت کارکرد خشک، قابلیت مکش منفی، امکان کارکرد معکوس، قابلیت تنظیم دقیق نرخ انتقال، توانایی جابه‌جایی سیالات ویسکوز و چسبناک و احتمال پایین آلودگی سیال با ذرات خارجی اشاره کرد.
در مقابل، از معایب این پمپ می‌توان به فرسایش تدریجی شلنگ در اثر فشردگی مداوم (که ممکن است باعث ریزش ذرات شلنگ به داخل سیال شود) و همچنین جریان نسبتاً ضربانی خروجی اشاره کرد که در برخی مدل‌ها با مکانیسم‌های فنری کاهش می‌یابد.
برندهای معتبر پمپ پریستالتیک
در بازار پمپ پریستالتیک، برندهای شناخته‌شده‌ی متعددی فعالیت می‌کنند که از جمله‌ی آن‌ها می‌توان به اتاترون، جسکو، آنتک، لانگر و لیدفلوید اشاره کرد. انتخاب برند مناسب باید بر اساس نوع کاربرد (آزمایشگاهی یا صنعتی)، دقت موردنیاز و شرایط سیال انجام شود.
نکات مهم قبل از خرید پمپ پریستالتیک
پیش از خرید پمپ پریستالتیک، بهتر است نوع کاربرد (آزمایشگاهی، صنعتی یا دوزینگ)، ویسکوزیته و خورندگی سیال، دبی موردنیاز، جنس مناسب شلنگ و نوع موتور موردنیاز مشخص شود. توجه به دقت کنترل، قابلیت تنظیم سرعت و در دسترس‌بودن شلنگ‌های یدکی هم برای استفاده‌ی بلندمدت اهمیت زیادی دارد.
قیمت پمپ پریستالتیک و عوامل موثر بر آن
قیمت پمپ پریستالتیک به عواملی مانند برند سازنده، نوع کاربری (آزمایشگاهی یا صنعتی)، نوع موتور، دقت و قابلیت‌های کنترلی و جنس شلنگ بستگی دارد.
مدل‌های صنعتی با ظرفیت بالا یا موتور استپر دقیق معمولاً قیمت بیشتری نسبت به مدل‌های ساده‌ی آزمایشگاهی دارند. برای دریافت قیمت دقیق و به‌روز متناسب با نیاز فرایند، پیشنهاد می‌شود با کارشناسان فروش پمپ پرو تماس بگیرید.
